Op zaterdag 8 oktober 2011 vond een druk bijgewoonde ledenwandeling plaats verzorgd door de Gentse Vereniging oor Stadsarcheologie (GVSA). Thema deze keer was de ‘Nieuwpoortwijk te Gent’. Tijdens deze wandeling was er een boeiende tussenkomst van Marc Hanson. Deze spreker, bekend als auteur van o.a het boek ‘Een stokerij-brouwerij aan Apostelhuizen Koepoortkaai in Gent : korte geschiedenis van oprichting 1831 tot verkoop aan Aimé Meiresonne 1929.’ (MIAT, 2010) en tal van andere bijdragen in het ‘Tijdschrift voor Industriële Cultuur’ (TIC) dat door de vriendenvereniging (VIAT) van het Gentse Museum voor Industriële Architectuur en Technologie wordt uitgegeven. De auteur stemde er in toe dat deze interessante tekst ook hier mocht worden geplaatst. Over de familie Meiresonne plaatste ik reeds eerder in 2007 een artikel dat u hier kunt vinden.

Het satirisch weekblad 'Koekoek' heeft zijn faam vooral te danken aan het feuilleton 'De brieven van Pierken' van Richard Minne, geïllustreerd door Frits Van den Berghe, de huisillustrator van de socialistische uitgeverij Het Licht. Van zijn hand verschenen in het weekblad ook striptekeningen onder de titel Uit mijn album.

AMSAB, het Instituur voor Sociale Geschiedenis, digitaliseerde alle uitgaven van dit weekblad, dat verscheen tussen 1931 en 1935, en stelt deze als pdf-bestanden ter beschikking op haar website.
De volledige collectie bevat 207 nummers en is met behulp van OCR fulltext doorzoekbaar gemaakt.
U vindt deze bestanden hier.

Alvast veel leesplezier gewenst en dank u wel AMSAB-ISG voor deze wel zeer prettige verrassing...

Notities: bron: Nieuwsbrief AMSAG-ISG -08/09/2011

Het ruime gebied rondom Flanders Expo te Sint-Denijs-Westrem (stad Gent) wordt gedurende de komende jaren herschapen in een polyvalent nieuw stadsdeel 'The Loop'. De aanleg van nieuwe wegen, bruggen en gebouwen vormt een acute bedreiging van het aanwezige archeologische bodemarchief. Op deze gekende archeologische site wordt sinds 2007 preventief onderzoek uitgevoerd in het kader van de verschillende ontwikkelingsdossiers. De resultaten geboekt tijdens de verschillende proefsleuvencampagnes, wegkoffercontroles en opgravingen bieden een interessant en diachroon overzicht van deze unieke meerperiodensite. Het onderzoek is nog steeds lopende. Je kan de vorderingen en resultaten volgen op de website Archeoproject The Loop.

Notities: Info afkomstig van Archeoproject The Loop

Stad Gent lanceert een nieuw project: ‘Vertel uw verhaal digitaal’. Dit project heeft tot doel het stedelijke erfgoed en het geheugen van de stad op een hedendaagse manier beleefbaar te maken. Dit project wordt georganiseerd in het kader van het Europese samenwerkingsverband PORTICO.
br>   Voor dit project zijn ze op zoek naar Gentenaars (of mensen die in Gent gewoond hebben) die herinneringen hebben aan een bijzondere plek in Gent, meer bepaald het gebied Emile Braunplein -Goudenleeuwplein - Poeljemarkt.

Vandaag is die plek herschapen in een gigantische bouwput voor de bouw van de nieuwe stadshal en de aanleg van een parkje (green). Dit past in het KoBra-project van Stad Gent met het doel de historische pleinen opnieuw een eigen identiteit te geven. Gedurende jaren was hier een parking en stond er voor 1960 nog een bouwblok, ingesloten tussen de Poeljemarkt, de Botermarkt en de Korte Ridderstraat. Die huizen werden destijds afgebroken voor de bouw van een administratief centrum, dat er echter nooit is gekomen… Om maar te zeggen dat dit een plek is met een woelige geschiedenis, die ongetwijfeld bij veel (oudere) Gentenaars herinneringen oproept.

  Die herinneringen wil men nu graag vastleggen en wel onder de vorm van korte filmpjes. Voor de mooiste verhalen organiseren ze namelijk een tweedaagse workshop 'Digitaal Vertellen' op 8 en 9 juni of op 9 en 10 juni (afhankelijk van de beschikbaarheid van de deelnemers). Deze zal doorgaan in het stadhuis aan de Botermarkt. Daar worden de deelnemers in staat gesteld om van hun verhaal een professioneel filmpje van anderhalve minuut te maken. Technische voorkennis of eigen materiaal is hiervoor niet nodig, enkel een basiskennis werken met de computer. Die digitale verhalen (ingesproken tekst, ingescande foto’s, enz) zullen vervolgens op DVD worden ezet en gebruikt (bijvoorbeeld in het nieuwe stadsmuseum STAM) om de geschiedenis van het dagelijks leven in Gent in vroegere tijden voor een breed publiek beleefbaar te maken.

Indien u geïnteresseerd bent om aan dit project mee te werken, of u hebt een verhaal dat u absoluut wil vertellen of andere info over de betrokken pleinen, dan kunt u dit doorgeven aan de coördinator van het project.

  Contactgegevens:
Guy Dupont
Adjunct van de directie – Expert PORTICO-project - Contactpersoon Muntenroute
Dienst Internationale Samenwerking - Afdeling Beleid, Internationaal en Subsidies – Departement Stafdiensten - Stad Gent
 Werkplek: Dienst Stadsarcheologie, Dulle-Grietlaan 12, 9050 Gent.
Tel 09 266 57 64
Email: Guy.Dupont@Gent.be
Briefwisseling graag richten aan: Stadhuis, Botermarkt 1, 9000 Gent
Website Stad Gent: www.gent.be en m.gent.be
  Website PORTICO-project: www.portico.nu

Aanvullend op de reeds vroeger geplaatste artikelen op over de geschiedenis van Wondelgem, namelijk 'Geschiedenis van Wondelgem - Wondelgem tot 1795 en 'Kastelen van Wondelgem', vindt u hieronder een link naar de pdf-versie van de masterproef van Thalia Verbeken, voorgedragen tot het behalen van de graad van Master in de Taal- en Letterkunde: Nederlands-Latijn, met als titel:

'EEN NAAMKUNDIGE STUDIE VAN DE WONDELGEMSE TOPONIEMEN TOT 1600.'

In de inleiding staat de volgende motivering voor dit onderwerp te lezen:
"Waarom ligt er midden in Gent een plein dat De Kouter heet; waarom heb je in verschillende gemeenten een wijk Donk, wat verstond men vroeger precies onder gavers, moeren en broeken?’ Met deze woorden heeft professor Devos mij overtuigd mijn bachelorscriptie te wijden aan het onderzoek naar microtoponiemen. Meer bepaald heb ik me toen gebogen over de plaatsnamen van Wondelgem, maar omdat die zo talrijk zijn, moest ik me beperken tot de gehucht- en graslandnamen. Deze studie is me echter zodanig bevallen dat ik besloten heb in mijn masterproef de overige Wondelgemse toponiemen te behandelen.".

Dit nodigt alvast uit om verder te lezen en zo nog meer over het vroegere Wondelgem te ontdekken.
Laat u zich niet uit het lood slaan door de term 'Toponiemen' in de titel. Dit en andere begrippen wordt helder en klaar uitgelegd door Thalia Verbeken. U zult het straks met me eens zijn dat dit heel interessante leesstof is.

Veel leesplezier.

Wist u trouwens dat er ook een website bestaat die Wondelgem Leeft heet en waar u meer over het actuele en bruisende Wondelgem te weten kunt komen? Ga daar zeker eens kijken.

Variaties vzw. Koepelorganisatie voor dialecten en oraal erfgoed in Vlaanderen werkt op dit ogenblik aan een project met en over dialectwoordenboeken: het (digitale) Woordenboek van de Nederlandse Dialecten. Dat wordt een website, waarop geïnteresseerden in diverse dialectwoordenboeken tegelijk kunnen zoeken. De website zal te vinden zijn op www.dialectwoordenboeken.be. Maar voor het zover is, is er nog veel voorbereidend werk. Daarvoor is Variaties vzw op zoek naar vrijwilligers die bereid zijn stukken gescande en geocr'de tekst na te kijken op scanfouten. Een ocr is een automatisch gemaakt tekstbestand, maar omdat een computer dat - zeker met oudere teksten van eind 1800 - niet altijd foutloos doet, is een controle nodig, vooral bij oudere dialectwoordenboeken.

 Wij zoeken in alle provincies mensen die woordenlijsten willen nakijken op scanfouten en die de correcties in een word-bestand willen aanbrengen. Ook wie niet over een computer beschikt, kan eventueel helpen met nakijken van dergelijke teksten op papier. In Oost-Vlaanderen zoeken we vrijwilligers om een deel van het Zuidoostvlaandersch Idioticon van Teirlinck, het Waas Idioticon van Joos en het Gentse woordenboek van Lievevrouw-Coopman na te kijken, maar ook in de andere provincies zoeken we vrijwilligers in de verschillende regio's (Antwerpen, Hageland, Kortrijk, Limburg, enz.) Dus ... waar wacht u op? We kunnen uw hulp goed gebruiken. Wie veel tijd heeft, kan grotere stukken tekst krijgen, maar ook wie maar 10 of 20 blz. wil nakijken kan meehelpen. We hebben ook nog andere klusjes voor vrijwilligers die handig zijn met de computer en liever niet nalezen.

Bent u bereid om mee te werken, geef dan uw naam op bij de stafmedewerker Veronique De Tier - variaties@huisvanalijn.be - 0478 -657985

Variaties vzw

Koepelorganisatie voor dialecten en oraal erfgoed in Vlaanderen

Kraanlei 65 - 9000 Gent - 0478 657985 - variaties@huisvanalijn.be - www.variaties.be

In 1999 werd het als monument geklasseerde gebouwencomplex van de voormalige Emile Braunschool in de Volderstraat aangekocht door de Gentse Universiteit. Architectenbureau Van Acker & Partners wisten de geklasseerde gebouwen in ere te herstellen en het complex aan te passen aan de noden en wensen van een moderne universiteit. Het voormalige jezuïetencollege heeft een enorm grote historische waarde. In 1817 werden er immers de eerste lessen van de Gentse Universiteit gedoceerd. Sinds de restauratie in 2009 voltooid werd, doet het dienst als uitbreiding van de faculteit Rechtsgeleerdheid. De aansluiting tussen de eerdere facultaire gebouwen en de Emile Braunschool verloopt via twee nieuwbouwtoevoegingen. Het volledige artikel en foto's op Architectura.be

Notities: bron: Architectura.be

De Heemkundige en Historische Kring Gent heeft nu ook een eigen website die u hier kunt vinden.

De vereniging bestaat sinds 1971. Aanvankelijk profileerde deze kring zich als de “Gentse Heemkundige Afdeling” van de ‘Koninklijke Bond der Oostvlaamse Volkskundigen, kort nadien werd beslist om de naam te veranderen in Heemkring Gent en later in Heemkundige Kring Gent. Om dit zeer gevarieerd aanbod van het Gentse patrimonium beter te kunnen plaatsen in de tijd werd ten slotte gekozen voor de hedendaagse benaming: Heemkundige en Historische Kring Gent.

De activiteiten, die in het begin vooral toegespitst werden op het inrichten van activiteiten in en over de Arteveldestad, werden meer en meer gericht op de werking in het Documentatiecentrum voor Streekgeschiedenis. Daar kan ieder lid naast het raadplegen van een rijkelijke bibliotheek, talrijke steun verkrijgen van medeleden, die trouw elke zondag tussen 10 en 12 uur samenkomen in het convent Engelbertus, Groot Begijnhof 46, 9040 St.-Amandsberg.

Notities: bron tekst: website HHKG

Gent is de laatste tijd in de ban van de kiekens. Het Nieuwsblad wijdt er zelfs een artikel aan getiteld 'Heel Gent wil adoptiekip'. Geen enkele Gentenaar zou het echter in zijn hoofd halen zich, in zijn liefde voor de kiekens, zo te vereenzelvigen met zijn geliefkoosd pluimvee dat hij er ook naar wil genoemd worden.

En toch...er is er eentje geweest, al was het om heel andere redenen.

In het artikeltje over 'Het Brughuizeken' hadden we het al over Joseph Jacques Kieckepoost, den begrafenisondernemer. We weten ook dat deze brave man zich in zijn spaarzame vrije tijd bezig hield met het maken van grootse plannen en ontwerpen ter meerdere glorie van zijn geliefkoosde 'stad Gend' (en zichzelf ook natuurlijk).
Een en ander beschreef hij in zijn boek uit 1824:
'Den ontwerp-maeker van Oost-Vlaenderen, ofte Kasteelen in Spagnien'

In dit boek ontvouwde hij zijn ideeën en sommige daarvan werden heel gedetailleerd uitgewerkt zoals het onderstaande bijvoorbeeld.
...
EERSTE ONTWERP van WERKINGEN EN VERBETERINGEN VAN DE STAD GEND EN OMLIGGENDE DORPEN.
Het aanleggen van de Drongense steenweg en een vaart naar Drongen. “Het geval is, dat men van over langen tyd met verlangen betragt heeft eenen weg met eene daer nevens loopende diepe bevaerbaere vaerd van Gend op Drongen, eene zeer bezagte Prochie, afgelegen door de jegenwoordige omdraeyende en bynae ongebruykbaere straeten, omtrent twee mylen van deze Stad.”

…/…
“Om dezen weg regt te maeken, eene lyne zoude moeten getrokken worden van den Toren van Akkergem tot Gend op dien van Drongen , zonder agt te nemen op het belet, 't welk eenig gebouw ofte andere zaeke mogelyks zoude konnen te wege brengen.” ...

Kieckepoost was zo geobsedeerd door dit ontwerp, dat later toch in een iets minder megalomane versie werd gerealiseerd, dat hij een beetje raar begon te doen. De toelating om dit plan ten uitvoer te mogen brengen moest van Willem I, onze toenmalige koning komen en deze schoof een en ander op de lange baan. Kieckepoost werd door de administratie van het kastje naar de muur gestuurd en slaagde er maar niet in om het project van de grond te krijgen. Ook al voerde hij aan dat hij zelf alles zou bekostigen (mits een aantal langlopende concessies natuurlijk, zo gek was hij nu ook weer niet).
Zijn obsessie was zo groot dat hij zelfs aan Willem I de toelating zou vragen om zijn naam in 'Kiecke' te mogen veranderen als hij zijn plan mocht uitvoeren. De nieuwe weg zou dan de Kieckeweg gaan heten. In zijn boek schrijft hij het zo:
...
Den weg zou zyn begin nemen aen de Akkergem-straet, en eyndigen aen het Drongen Ponte-Veêr. Hy zou genaemt worden Kieckeweg (1), (bevattende de twee eerste syllaben van den naem van den Ondernemer), indien het hem vry stond eene benoeminge te geven; ten waere het aen Uwe Majesteyt beliefde hem anders te noemen.
...
Want groots zag hij het wel en geen superlatief werd gespaard om de koning te paaien:
...
Alsdan, Sire, ah! wat eene vreugd, als men de inwoonders van Drongen en de omliggende dorpen zoude hooren roepen, Leve Oranje, en beantwoord worden door een weder geroep van die van Gend; Vivat oranien. En wat nog eene grootere vreugd, als men vaderlandsche vaendels zoude zien waeyen op de beyde torens, en Z/yne Majesteyt zien bezigtigen den Kieckeweg, die men vryelyk zoude mogen vergelyken by dien, genaemt Long Champ tot Parys
. ...

Zo zie je maar dat er toch altijd uitzonderingen zullen zijn die heel ver willen gaan om toch maar hun plannen te kunnen uitvoeren en die zelfs bereid zijn zich daarvoor 'kiecke' te laten noemen. Gelukkig is een en ander niet doorgegaan, want zeg nu zelf, een uitdrukking als 'hij is bij Kieckepoot' om aan te geven dat iemand overleden is klinkt toch nog altijd sympathieker dan 'hij is bij de Kieckes'.

Was het nu tot een breuk gekomen tussen J.J. Kieckepoost en Willem I? Hadden de Oranjes het helemaal verknald bij 'den Ontwerpmaeker'?
Helemaal niet.
Napoleon Destanberg laat ons weten dat zelfs na de omwenteling de Oranjes in de bovenste schuif lagen bij Kieckepoost. OK, zijn geestelijke gezondheid was er misschien wat op achteruit gegaan, maar voor de rest was hij nog heel levendig. Leest u zelf maar:
...
11 Juni. 1831 - Kieckepoost, schrijver van "den Ontwerpmaker ", teekenaar van het plan van den steenweg Akkergem-Drongen, doorloopt de stad en deelt oranjekleurige brochuren en oranjeappels uit. Volgens de Gazette van Gent kost deze mildheid hem eene “ pandoering “. 's Avonds werd hij in den Mammelokker, en een tiental dagen later, naar een krankzinnigengesticht gebracht. (2)
...
Een en ander kunt u zelf ook nalezen want het boek van J.J. Kieckepoost kunt u vinden op Google Boeken. Ook al zijn andere plannen en ontwerpen zijn er in beschreven.
U vindt het door op de foto te klikken.
Veel leesplezier....en let een beetje op met de kiekens.

Notities: (1) Hier is licht te gevoelen dat, als Zyne Majesteyt het maeken van den weg zou hebben toegestaen , ik haer alsdan zoude verzogt hebben de toelating van mynen naem in dien van Kiecke te mogen veranderen.
(2) vermelding in N. Destanberg over Gent tussen 1830-1840. (met dank aan Adrien voor de tip)
Bron tekst: Den ontwerp-maeker van Oost-Vlaenderen, ofte Kasteelen in Spagnien, Joseph Jacques Kieckepoost,Kierdorff, 1824.
Foto: Google Books

Karel van de Woestijne in Zwijnaarde Op 24 augustus 1929, tachtig jaar geleden, overleed de Gentse dichter en prozaschrijver Karel van de Woestijne in Zwijnaarde. Vier jaar eerder had hij er zijn intrek genomen in villa La Frondaie. "Op veel plaatsen waar hij woonde, staat een herdenkingsteken. We willen in Zwijnaarde op zijn minst één duurzame herinnering aan een van de grootste Vlaamse tekstschrijvers en dichters", zegt Arthur De Decker. Hij nam het initiatief om aan het huis waar Karel van de Woestijne in Zwijnaarde woonde (Oude IJzerenweg 2, nu Leebeekstraat 10) een gedenkteken te plaatsen. Hij richtte een Herdenkingscomité op dat enkele herdenkingsvoorstellen in goede banen leidde. Zo kwam er ook een expo, een boek en een lezing tot stand dit alles m.m.v. de Koninklijke Academie voor Taal en Letterkunde (KANTL), de Universiteit Gent, het AMVC-Letterenhuis in Antwerpen, het Davidsfonds, de stad Gent / "Wijk aan Zet", de provincie Oost-Vlaanderen, de postzegelclub "De Drie Sleutels", VVF en het René De Clercqgenootschap.

Curator Huguette van de Woestyne verzamelde voor de expo "Karel van de Woestijne in Zwijnaarde 1925-1929" o.a. zeldzame foto's en memorabilia . De BRT-documentaire "In de voetsporen van Karel van de Woestijne" uit 1978, met Jacky Morel in de rol van Karel, is er ook permanent te bekijken. Openingsuren tentoonstelling: 26/9: 14-20u; 27/9: 10-20u; 28/9: 10-20u; 2/10: 19-20u; 3/10: 14-20u; 4/10: 10-20u.

Aan villa La Frondaie, de laatste woonplaats van Karel van de Woestijne, onthult Schepen Lieven Decaluwe op zaterdag 26 september om 15u een kopie van het borstbeeld dat Jozef Cantré in 1935 maakte. Dit beeld werd in 1954 in het Koning Albertpark (Zuid) in Gent geplaatst doch verdween er spoorloos . Lina De Cock draagt voor uit werk van de dichter. Deze manifestatie wordt afgesloten door een receptie verzorgd door het buurtcomité Maaltemeers. Vrijdag 2 oktober om 20u geeft de biograaf Peter Theunynck een lezing over "La Frondaie, Karel van de Woestijne in Zwijnaarde" met gedichten voorgedragen door Lina De Cock. Plaats lezing: campus Zonnebloem, Hutsepotstraat 29, Zwijnaarde. Er verschijnt ook een gedenkboek "Karel van de Woestijne in Zwijnaarde", met bijdragen van Anne Marie Musschoot, Peter Theunynck, Bert van Raemdonck en Arthur De Decker (20 euro, te koop tijdens de tentoonstelling).

Ook de Openbare Bibliotheek Zwijnaarde (Heerweg-Zuid 22) verleent zijn medewerking. Onder de titel "Kinderfeest voor Karel" roepen zij de kinderen op om een vlagje te versieren en zo een boek te winnen. De vlagjes kunnen er worden afgehaald tussen 1 en 28 september.

Notities: Persbericht comité KVDW